By Tregu i punës në Shqipëri po shfaq një kontrast gjithnjë e më të dukshëm: ndërsa punësimi i të rinjve po dobësohet dhe papunësia në grupmoshën 15–29 vjeç është rritur, numri i pensionistëve që vijojnë të punojnë ka shënuar rritje.
Të dhënat zyrtare për tremujorin e dytë të vitit 2026 tregojnë për një përkeqësim të situatës së të rinjve në tregun e punës, si në treguesit e papunësisë ashtu edhe në numrin e të punësuarve.
Sipas Anketës së Forcave të Punës, në tremujorin e dytë të vitit 2026 ishin rreth 36.7 mijë të papunë të moshës 15–29 vjeç, nga 31.6 mijë në të njëjtën periudhë të vitit 2025. Kjo përfaqëson një rritje prej rreth 16% në harkun e një viti.
Ndërkohë, të dhënat administrative tregojnë se 16,537 të rinj ishin të regjistruar si të papunë në zyrat e punësimit, me një rritje vjetore prej 4.3%.
Papunësia e të rinjve në rritje
Pas një përmirësimi të përkohshëm në tremujorin e parë të vitit 2025, papunësia e regjistruar tek të rinjtë ka ndjekur një trajektore në rritje.
Në tre tremujorët pasues, numri i të rinjve të regjistruar si të papunë është rritur gradualisht, duke kaluar në mbi 16.5 mijë persona në tremujorin e dytë të vitit 2026.
Diferenca mes të dhënave të Anketës së Forcave të Punës dhe statistikave administrative lidhet me faktin se jo të gjithë personat që janë të papunë regjistrohen pranë zyrave të punësimit.
Sipas të dhënave të anketës, në tremujorin e dytë të vitit 2026 rreth 36.7 mijë të rinj ishin të papunë, ndërsa të dhënat administrative tregojnë se rreth gjysma e tyre rezultonin të regjistruar si punëkërkues të papunë.
Mungesa e eksperiencës dhe mospërputhja e aftësive
Përkeqësimi i treguesve të punësimit për të rinjtë vjen pavarësisht krijimit të vendeve të reja të punës në ekonomi.
Një prej vështirësive kryesore lidhet me tranzicionin nga arsimi në tregun e punës. Shumë të rinj përballen me mungesë të eksperiencës profesionale, ndërsa një pjesë e vendeve të punës kërkojnë aftësi dhe kualifikime specifike.
Kjo krijon një mospërputhje mes aftësive që disponojnë të rinjtë dhe kërkesave të bizneseve.
Për një pjesë të të rinjve, periudha nga përfundimi i shkollimit deri në gjetjen e një pune të qëndrueshme zgjatet, duke e bërë më të vështirë integrimin e tyre në tregun e punës.
Një faktor tjetër është emigrimi. Vitet e fundit, shumë të rinj kanë zgjedhur të kërkojnë mundësi studimi dhe punësimi jashtë vendit. Ky fenomen ka ndikuar në ofertën e fuqisë punëtore në disa sektorë, ndërsa njëkohësisht ka nxjerrë në pah vështirësitë e tregut vendas për të ofruar vende pune të qëndrueshme dhe të përshtatura me pritshmëritë e të rinjve.
Bizneset kërkojnë punonjës, por të rinjtë mbeten jashtë tregut
Kontrasti bëhet edhe më i dukshëm përballë kërkesës së bizneseve për punonjës.
Në një kohë kur mungesa e fuqisë punëtore konsiderohet një prej problemeve të rëndësishme për aktivitetin e bizneseve, një pjesë e konsiderueshme e të rinjve vijon të ketë vështirësi për të hyrë në tregun e punës.
Kjo tregon se problemi nuk lidhet vetëm me numrin e vendeve të lira të punës, por edhe me përputhjen mes kërkesës së bizneseve dhe profilit të punëkërkuesve.
Pensionistët po zënë më shumë hapësirë në tregun e punës
Ndërkohë që punësimi i të rinjve ka pësuar rënie, grupmoshat më të mëdha po rrisin pjesëmarrjen në tregun e punës.
Në tremujorin e dytë të vitit 2026, rreth 145 mijë pensionistë ishin në punë, me një rritje vjetore prej 10.4%.
Pensionistët përbënin rreth 13% të totalit të personave të punësuar në vend.
Në të njëjtën periudhë, numri i të rinjve të punësuar në grupmoshën 15–29 vjeç zbriti në rreth 170.3 mijë persona, ose 4% më pak krahasuar me një vit më parë.
Një treg pune me dy realitete
Të dhënat e tremujorit të dytë të vitit 2026 nxjerrin në pah një kontrast të fortë në tregun shqiptar të punës: nga njëra anë bizneset raportojnë nevojë për punonjës, ndërsa nga ana tjetër papunësia e të rinjve mbetet në rritje dhe numri i tyre në punësim ka rënë.
Në të njëjtën kohë, pensionistët po luajnë një rol gjithnjë e më të madh në tregun e punës.
Kjo situatë e vendos në qendër të debatit çështjen e kalimit nga arsimi në punësim, përshtatjen e aftësive profesionale me kërkesat e tregut dhe krijimin e mundësive të punësimit të qëndrueshëm për brezin e ri.
Burimi: Monitor
