By Shtetet e Bashkuara po përgatiten të ulin ndjeshëm praninë e tyre ushtarake në Evropë, duke planifikuar të tërheqin rreth një të tretën e avionëve luftarakë që aktualisht mbështesin operacionet e NATO-s.
Sipas zyrtarëve evropianë dhe një dokumenti të brendshëm të shpërndarë aleatëve në fillim të qershorit, administrata e presidentit Donald Trump synon të reduktojë angazhimin amerikan në kontinent dhe të rrisë përgjegjësinë e vendeve evropiane për mbrojtjen e tyre.
Plani parashikon uljen e numrit të avionëve luftarakë F-16 dhe F-15E nga rreth 150 në 100, si dhe reduktimin e flotës së avionëve të zbulimit detar nga 26 në 15 njësi. Gjithashtu, pritet të tërhiqen edhe tetë avionë cisternë që përdoren për furnizim me karburant gjatë operacioneve në Evropë.
Ndryshimet përfshijnë edhe komponentë të tjerë të forcave amerikane. Dokumenti parashikon rivendosjen jashtë Evropës të një nëndetëseje të pajisur me raketa, një aeroplanmbajtëseje, disa anijeve luftarake dhe dhjetëra avionëve të tjerë, si dhe tërheqjen e njërit prej dy grupeve bombarduese të stacionuara në kontinent.
Sipas analistëve, këto masa mund të kufizojnë aftësinë e NATO-s për misione mbikëqyrjeje dhe sulme me rreze të gjatë veprimi, përfshirë monitorimin e nëndetëseve ruse dhe përdorimin e raketave “Tomahawk” në rast konflikti.
Pentagoni nuk ka dhënë detaje konkrete mbi dokumentin, por ka konfirmuar se po shqyrton uljen e angazhimeve ushtarake në Evropë. Zyrtarët amerikanë kanë lënë të kuptohet se zbatimi i planit mund të nisë më herët se sa parashikonin aleatët evropianë.
Administrata Trump ka argumentuar prej kohësh se barra e mbrojtjes së NATO-s është shpërndarë në mënyrë të pabarabartë dhe se vendet evropiane duhet të rrisin investimet në kapacitetet e tyre ushtarake, duke reduktuar varësinë nga Shtetet e Bashkuara.
Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se një reduktim i tillë mund të dobësojë efektin parandalues të aleancës ndaj Rusisë. Sipas studiuesit Giuseppe Spatafora nga Instituti i BE-së për Studime të Sigurisë, edhe pse masat mund të duken të menaxhueshme veç e veç, të marra së bashku ato përfaqësojnë një ndryshim të rëndësishëm strategjik për sigurinë evropiane.
